سەردێڕ:

رێکخراوەکانی کۆمەڵگەی مەدەنی: دامەزراوەی دادوەریی بۆ بەدیهێنانی بەرژەوەندیی کەس و حزبی بەکاردەهێنرێت

PM:10:37:23/08/2025

1168 جار خوێندراوەتەوە

فیدراسیۆنی رێكخراوه‌كانی كۆمه‌ڵگه‌ی مه‌ده‌نی هۆشداری‌ ده‌دات له‌وه‌ی‌ هه‌رێمی كوردستان له‌به‌رده‌م دووڕیانێكی سه‌ختدایه‌ پێیوایه‌ "به‌ره‌و تونێلێكی تاریك" هه‌نگاو ده‌نێت، ده‌شڵێت، "رووداوه‌كانی هه‌ولێر و سلێمانی‌، كه‌ به‌ به‌كارهێنانی بڕیاری دادگا كراون، بووەته‌ هۆی بێئومێدی زیاتری ناوخۆ و ده‌ره‌وه‌ له‌ ده‌سه‌ڵاتی دادوه‌ری".


ئەمڕۆ شەممە ٢٣ـی ئابی ٢٠٢٥، فیدراسیۆنی رێکخراوەکانی کۆمەڵگەی مەدەنی لە راگەیەندراوێکدا بڵاویکردەوە، سەبارەت بە ئامرازکردنی دامەزراوەی دادوەری، بۆ بەدیهێنانی بەرژەوەندی کەس و حزبی، "بە نیگەرانییەکی قووڵەوە چاودێریی ئەو زنجیرە رووداوە مەترسیدارانە دەکەین کە لە ماوەی چەند مانگی رابردوودا بوونەتە هەڕەشەیەکی راستەوخۆ لەسەر سەقامگیری، سەروەریی یاسا، ژیانی خەڵک و بنەماکانی دیموکراسی لە هەرێمدا.

لە راگەیەندراوەکەدا هاتووە، رووداوەکانی هەولێر، لە کێشەی نێوان هەرکی و گۆران، هێرشکردنە سەر مافپەروەر (شوان سابیر)، درێژەدان بە زیندانیکردنی رۆژنامەنووس (شێروان شێروانی) و رووداوەکانی سلێمانی، دەستگیرکردنی شاسوار عەبدولواحید، سەرۆکی جوڵانەوەی نەوەی نوێ، هێرشی سەربازی بۆ سەر ماڵ و بارەگای سەرۆکی بەرەی گەل بە چەکی قورس و دەستگیکردنی، هەموو ئەوانە بە بەکارهێنانی بڕیاری دادگا کراوە و ئەمەش بووەتە هۆی بێئومێدی زیاتری ناوخۆ و دەرەوە لە دەسەڵاتی دادوەری، بەپێی پرەنسیپە نێودەوڵەتیەکانی بانگلور بۆ سلوکی دادوەری، پێویستە دادگاکان سەربەخۆبن لە هەموو روویەکەوە و ئەوەی گرنگە بۆ چەسپاندنی ئەم سەربەخۆییە متمانەی کۆمەڵگا و رای گشتی هاوڵاتیانە و پێویستە ئەم هەستە لەناو ناخ و دەروونی تاکەکانی کۆمەڵگادا بە واقیع بچەسپێت، تاوەکو هەرکەس رووبەڕووی لێپرسینەوەی یاسایی دەبێتەوە بێ ترس و بێ سڵەمینەوە بچێتە بەردەم دادگا.

فیدراسیۆنی رێكخراوه‌كانی كۆمه‌ڵگه‌ی مه‌ده‌نی دەشڵێت، لە کاتێکدا، دەزگا فەرمییەکانی هەرێم و عێراق، وڵاتانی جیهان، بەردەوام ئیدانەی دۆخەکە دەکەن، "ئێمە ئیدانەی ئەوان دەکەین، کە دەیانتوانی هەنگاوی کرداری بنێن، کەچی جگە لە دەرکردنی بەیاننامە، لەشوێنی خۆیان بە مەبەستی چارەسەر نەجوڵاون، بۆیە هەڵوێستی ئەوان هێندەی رووداوەکان مایەی نیگەرانیمانە".

ئێمە بە ئەرکی خۆمانی دەزانین بە راشکاوی ئەم خاڵانە دووبارە بخەینەوەڕوو:

١- بەکارهێنانی هێز و میلیتاریزەکردنی شاری سلێمانی و شارەکانی تر لە لایەن حیزبەکانی دەسەڵات و ئۆپۆزیسیۆن و پێکدادانی چەکداریی و بەکارهێنانی چەکی قورس لەناوچەیەکی گەشتیاریی و گەڕەکێکی نیشتەجێبوون، و گۆڕینی ناوچەکە بۆ گۆڕەپانی شەڕ، پێشێلکارییەکی ئاشکرای مافی ژیانی هاووڵاتیانە.

٢- لەکارخستنی دەزگای پۆلیس و بەکاربردنی هێزەکانی دژەتیرۆر و هێزی تایبەت بە چەکی قورسەوە، سوکایەتی کردنە بە حکومەتی هەڕێم، بە هاوپەیمانان، کە ئەو چەکانەیان بۆ شەڕی دژی تیرۆر، بە هێزەکانی پاراستنی هەرێم داوە، کەچی ئێستا لە ململانێی ناوخۆیدا بەکار دەهێنرێت.

٣- دەقە یاساییەکان، بۆ دەستگیرکردنی داواکراو، گۆڕینی دۆسیەکان لە دەستی هێزێکەوە بۆ هێزێکی تر، بەکارهێنانی چەک، ڕێوشوێنی تایبەتی خۆیی هەیە و بە گوێرەی یاسا بەرکارەکانی هەرێم و پرەنسیپە نێودەوڵەتیەکان دیاری کراوە. بەڵام لەم ڕووداوانە هەموو ئەو بنەمایانە پێشێلکراون.

٤- کارنەکردن لەسەر دۆسییەکان لەکاتی خۆیدا و هەڵگرتنی بۆ کاتی تر، کردنەوەی دەرگایەکی مەترسیدارە بۆ بەکارهێنانی یاسا، بە میزاج و لێدانی نەیارەکان بە دامەزراوە حکومییەکان.

٥- دووبارە سزادانەوەی ڕۆژنامەنووس (شێروان شێروانی)، لە کاتێکدا چاوەڕێی ئازادکردنی دەکرا. سەلماندنی ئەو راستییەیە کە دادگا بۆ تۆڵەسەندنەوە بەکاردێت.

لەسەر بنەمای ئەو رووداوانە، فیدراسیۆنی رێکخراوەکان، داواکارە:

١- لە حکومەت، دامەزراوەی دادوەری و داواکاری گشتی:

- پێکهێنانی لیژنەیەکی لێکۆڵینەوەی سەربەخۆ و بێلایەن بۆ لێکۆڵینەوە لە ڕووداوەکانی سلێمانی، ئاشکراکردنی ئەنجامەکان بۆ ڕای گشتی، و بەسزاگەیاندنی هەموو ئەو کەس و لایەنانەی بەرپرسیارن لەم خوێنڕشتنە. بە تایبەتی پاش ڕوونکردنەوەی دووەمی سەرۆکی حکومەتی هەرێم، کە بێئاگایی حکومەتی لەو هەنگاوانە نیشانداوە، ئەمەش هەموو دامەزراوە ئەمنیەکان دەخاتە بەردەم بەرپرسیارێتی وەڵام دانەوە.

- کۆتاییهێنان بە سیاسیکردنی دۆسیە یاساییەکان و گەرەنتیکردنی دادگاییکردنی دادپەروەرانە بۆ هەموو دەستگیرکراوان، دابینکردنی ڕێوشێونی یاسایی بۆ دەستگیرکردنی داواکراوان. لەنێویاندا تەمیزکردنەوەی دادپەروەرانەی بڕیاری دادگای بنەسڵاوە بۆ(شێروان شێروانی).

٢- لە کۆمەڵگای نێودەوڵەتی و نێردەی نەتەوە یەکگرتووەکان (یونامی):

- زیاترکردنی فشاری دیپلۆماسی لەسەر دەسەڵاتدارانی هەرێم، بۆ پابەندبوون بە بنەماکانی مافی مرۆڤ و سەروەریی یاسا، وەک لە بەیاننامەکانتاندا ئاماژەتان پێکردووە.













گەلەری