سەرنووچە:

کارتێکرنا بۆرجێن تەلەفون و ھێلێن ئەنترنێتێ

8/18/2019 1:58:53 PM
1959 جار خوێندراوەتەوە
نەجمەددین نێروەیی
+ -

زۆربوونا ھێلێن تەلەفون و ئەنترنێتێ، پێدڤی ب زێدەبوونا دانانا بورجێن زێدەتر ھەنە و ئەڤەژی بەراورد دگەل وێ چەندێ، زیانێن ب مەترسی بۆ مرۆڤی و ھەموو زیندەوەرێن دی ھەنە. ئەوژی ب رێکا دەردانا تیشک یان مەوجاتان.

بۆ نموونە:

١- کارتێکرنێ ل ژنێن دووگیان دکەت و ب تایبەتی چونکۆ ئەو زارۆکێ د زکێ وێدا ل پرۆسەیا درۆستبوونێ دایە و ناھێلیت ب درۆستی گەشە بکەت، رەنگە د ئەنجامدا، دێ زارۆیەکێ پری کێماسی و تا دگەھیتە رەنگێ مشوە ژی پەیدا بیتن.

٢- کارتێکرنێ پتر ل زارۆکان دکەت، چونکۆ لاشێ وی نازکترە و بەرگیرییا وان ژی کێمترە.

٣- کارتێکرنێ ل ھش و بیران دکەت و وەھا دکەت کۆ ھشێن مرۆڤی زوو ل بیرا مرۆڤی بچن.

٤- کارتێکرنێ دکەتە لسەر ئاڤا زەلامی و رەنگە ببیتە ئەگەرێ پەیدابوونا زارۆیەکێ نە درۆست.

٥- مرۆڤی تووشی ماندیبوونێ دکەت و بەردەوام ھەست ب سەر ئێشان و چیزە چیزا ل سەریدا دکەت. خوارن و خەو تێک دچیت. لێدانا دلی زێدەتر لێ دھێت. تورەبوونێ زێدە دکەت. تا دگەھیتە پەیداکرنا شێرپەنجەیێ.

٦- کارتێکرنێ دکەتە سەر چەندین زیندەوەرێن دی، وەکۆ بەلاتینک و ..... و ب تایبەت مێشێن ھنگڤینی.

٧- رێژا کارتێکرنێ دمینیتە لسەر وێ یەکێ کانێ رۆژانە چەند پەیوەندی ب رێکا وان بورجان دھێن و دچن.

٨- ب گشتی دبێژنە تیشکێن ڤان بورجان، دەبانجا بێدەنگ (یانکۆ دێ تە کوژیت و بێی دەنگ لێ بھێت).

خۆ پاراستن:

١- باشترە ئەڤ بورجە ل نێزیک مال، قوتابخانە، نەخۆشخانە و ....جھێن گشتی نەھێنە دانان.

٢- ب کێماسی و ب گورەی قەبارەی بورجی، ھەتا ٣٠٠ مەتران ل رەخ و دوورێن وان د مەترسیێ دانە، ئەڤجا باشترە ٤٠٠ بۆ سەری ل دوری خالا (١) بھێنە دانان.

٣- پێدڤی یە حکومەت نەھێلیت ئەڤ کومپانیە بۆ مەبەستا خۆ یا ماددی و لسەر کیستێ ساخلەمیا خەلکی، بورجان لناڤ باژێراندا زێدە بکەن و باشترە مەرجێن ساخلەمیێ لبەر چاڤ وەربگرن.

٤- باشترە ئەڤ بورجە ل دەرڤەی باژێران بھێنە دانان.

٥- دانانا ڤان بورجان ب رێکێن ئەندازیاریا سەردەم، گەلەک رۆلێ خۆ دبینیت.

پێزانینێن گشتی:

١- ھەکە شەبەکە یا زەعێف بیت، باشترە پەیوەندیان ئەنجام نەدەن، چونکۆ ھەول ددەت پتر مەوجان وەربگریت.

٢- گەلەک باشە پتر ب (سماعە خارجی) ب ئاخڤی و تەلەفونان نەدەیە بەر گوھێن خۆ.

٣- ھەول بدە ھند تەلەفون نێزیکی تە نەبیت (یانکۆ باشترە ھند نەکەیە د بەریکێن خۆدا).

٤- باشترە ھەتا تەلەفون نەھێتە بەرسڤدان، نێزیکی گوھێن خۆ نەکەی

٥- ھندی بشێی پەیوەندیێن خۆ کورتتر لێ بکە و بتنێ بۆ پێدڤیا کاری بیت.

٦- گەلەک خۆ نێزیکی وان کەسان نەکە یێن ئامیرێن (دل و گوھان بکار دئینن، چونکۆ دبیە جھێ ڤێزاریێ بۆ وان).